Zakaz niszczenia tekstyliów i obuwia z ESPR obowiązuje

Od 19 lipca 2026 r. stosuje się artykuł 25 rozporządzenia w sprawie ekoprojektu (UE) 2024/1781. Duże przedsiębiorstwa w UE nie mogą od tego dnia niszczyć niesprzedanej odzieży, dodatków odzieżowych ani obuwia. Komisja Europejska ogłosiła początek stosowania odrębnie 17 lipca 2026 r.

Kogo to dotyczy

Decyduje wielkość przedsiębiorstwa według definicji unijnej:

Przedsiębiorstwo jest duże od 250 zatrudnionych albo przy ponad 50 mln euro rocznego obrotu bądź ponad 43 mln euro rocznej sumy bilansowej. Klasyfikacji dokonuje się z uwzględnieniem przedsiębiorstw powiązanych – to szczegół, który w praktyce rozstrzyga, czy marka z 180 własnymi pracownikami jest objęta już dziś.

Co zmienia się w praktyce

Dla objętych przedsiębiorstw niszczenie pozostaje dopuszczalne tylko w ściśle zakreślonych przypadkach: towar niebezpieczny lub uszkodzony, podróbki i naruszenia praw własności intelektualnej, a także sytuacje, w których odmówiono przyjęcia towaru przekazywanego odbiorcom działającym w interesie publicznym. Kto powołuje się na jeden z tych wyjątków, musi go udokumentować – na przykład dokumentami lub wynikami badań – i corocznie ujawniać, jakie ilości zostały wycofane i z jakich powodów. Dowody należy przechowywać przez pięć lat.

Operacyjnie dotyka to nie działu prawnego, lecz projektowania procesów zwrotów i magazynowych: końcówki serii, towar drugiego gatunku i odrzucone zwroty potrzebują od teraz udokumentowanej ścieżki zagospodarowania, a nie tylko pozycji kosztowej utylizacji.

Co się nie zmienia

Zakaz niszczenia nie jest paszportem produktu. Nie tworzy obowiązku DPP dla tekstyliów i nie wymaga danych na poziomie artykułu, takich jak skład materiałowy czy pochodzenie. Oba rozwiązania znajdują się w tym samym rozporządzeniu, lecz mają odrębne terminy: obowiązek DPP dla tekstyliów powstanie dopiero wraz z aktem delegowanym dla tej grupy produktów, którego na początku września 2026 r. jeszcze nie przyjęto.

Wyjątki, obowiązki dowodowe i progi wielkości szczegółowo opisuje poradnik Zakaz niszczenia niesprzedanych tekstyliów i obuwia.